తేటగీతి
పల్లె నొకడుండె! చురుకైన వాడు మిగుల/
పరుల కుపకారి యౌచును వరుస కలిపి/
బావ, యన్నయు తమ్ముడై పల్లె జనుల/
పనుల సహకార మందించు బంధువనగ!
కోడి కూత మొదలు ప్రొద్దు గ్రుంకు దాక/
నలుగురికి తాను తలలోని నాల్కవోలె/
నన్నిటికిని చేదోడయి యున్న కతన,
నతడు లేకుండ నా యూరి కడుగు పడదు!
తెల్లవారె పల్లెకు ప్రతి దినము వోలె!
నాడు మన కథా నాయకు జాడలేదు!
గుడిని, సంతను, వీథిలో, మడుల గట్ల/
నెంత వెదకిన కనరాడు వింతగాను!
తమిని యింటిని చూడగా తాళముండె/
నిరుగు పొరుగుకు నాచూకి యెరుక లేక/
వెతికి వేసారి గ్రామస్థు లితని కొరకు/
నూరకుండి రుస్సురనుచు నీరసించి!
కొన్ని నాళ్ళకు మనవాడు కూర్మి మీర/
పల్లె సీమను నడచుచు వచ్చుచుండ,
నతని జూచిన యొక్కొక్క డబ్బురముగ/
"నిన్నినా ళ్ళగుపడగ లే దేమి హేతు?"
వంచు నిలబెట్టి వివరము లడుగ సాగె!
మొదటివానికి చెప్పెను పూస గ్రుచ్చి/
నట్లె రెండవవానికి నంత కథను!
మూడు, నాలుగు నైదవ వాని కదియ/
వివరముగ చెప్పి మరి చెప్పి విసువు పుట్టి,
పరుగునం బోయి వాఁడొక బావిఁ దూకె!
పల్లె నావార్త క్షణములో వ్యాప్తి చెంద,
విస్తు పోవుచు పెద్దలు పిల్లలెల్ల/
నూతి గట్టును చేరిరి భీతి తోడ!
మోకు లందించి లాగిరి పైకి వాని!
బయట పడినట్టి పోటరిఁ బలుకరింప/
గట్టు చేరిన జనమును కలియజూచి/
యూరి జనమెల్ల నచటనే యుంట నెరిగి/
గొంతు సవరించి పల్కెను కొంటె కుర్ర!
కార్య మతిముఖ్య మయ్యెడు కారణమున/
పొద్దు పొడవక ముందరే మూటముల్లె/
భుజమునకు నెత్తి పొరుగూరు పోతి ననుచు/
తలతుడుచుకొని తనదారిఁ దాను పోయె!
చెప్పినదె చెప్పగా నోరు నొప్పిపుట్టి/
యెల్ల జనులకు చెప్పుట యెట్టులనుచు/
నెత్తు వేసెను వీడని యెరిగి ప్రజలు,
"హారి, భడవా!" యనుచు నవ్వి రూరడిల్లి!
---------------------
రాధేశ్యామ్ రుద్రావఝల
24.09.2026
