శ్రీహరి - వర్ణనము

చంపకమాల:

కరముల శంఖచక్రములు, కాంతిలు పద్మ గదాదులున్, సదా/

యురమున కౌస్తుభమ్ము, సిరియున్ ఘనహారము లద్వితీయమై/

శిరమున నప్రమేయ మణి శింజితమౌ మకుటంబు నొప్పు శ్రీ/

హరిని దలంచి భక్తి మది నాశ్రిత వత్సలు డంచు మ్రొక్కెదన్!

- రాధేశ్యామ్ రుద్రావఝల

16.10.2024

కరి యురవడి..!

 

కందము .
అరి నికరము చెదరగ ప్రభు/
డురికెను రణమున తఱిగని యురిమి యురవడిన్!
గిరగిర తిరిగెడి-కరమున /
బిరబిరమని కరి యరిగెను భిదురము పగిదిన్!

మొదట వ్రాసినది:

అరి వర్గము చెండగ ప్రభు/
డురికెను రణరంగమందు నురుముచు; పరుగున్/
గిరగిర త్రిప్పుచు తొండము/
బిరబిరమని కరి యరిగెను భీకరలీలన్!

శిల్పి

 

 సీ.

నల్ల రాతిని జూచి నారాయణుని రూపు/
దర్శనమును చేయు ద్రష్ట యెవరు ?
గండ శిలల లోన కమనీయ మూర్తిని/
వెలికి తీసినయట్టి వేత్త యెవరు?
ఉలిని తాటించగా హొయలొల్క బండకు/
చలనము కలిగించు సరసు డెవరు?
చూచినంతనె కేలు జోడించు నట్టి ది-
వ్యత రప్ప కొసగిన వరదు డెవరు?
కొండకోనలఁబడి  యెండవానల కోర్చు/
బండల కగు నెవరండ దండ?

తే. గీ.

ఒకటి ప్రాకార శిల్పమౌ, నొకటి గడప,
దేవతామూర్తిగ నొకటి సేవలందు-
శిలల భాగ్యవిధాత యౌ శిల్పి యతడు!
ఆ కళావిశారదునకు నంజలింతు!

జలకాలాటలలో..

ఆ. వె. 

నీట దిగినయంత నేనుగా తీరమ్ము/ 

చేరబోను తనివి తీరకుండ!  

మేముకూడ నంతె! సామజ రాజమా,

పిలిచి యమ్మ రెండు పెట్టు దాక! 

😄😄😄

- రాధేశ్యామ్ రుద్రావఝల

చక్రి..!

కం.
చక్రము త్రిప్పెడు చక్రికి,
చక్రములో నుండి తిరుగు చక్రికి తోడై/
చక్రము సైతము తానై/
సక్రమ మార్గమును జూపు చక్రికి ప్రణతుల్!   

-- రాధేశ్యామ్ రుద్రావఝల 
🙏🙏🙏

స్త్రీమూర్తి

ఉత్పలమాల - సప్తపాది:

పాపగ తల్లిదండ్రులకు భాగ్యమొసంగెడు లక్ష్మి యంశ వై/

ప్రాపుగనుండి నీడవయి భర్తకు, పాపకు నీవెయమ్మవై/

యాపయి నత్త మామ లెడ నాదృతిసూపెడు నాడుబిడ్డవై/

రేపవలున్ కుటుంబమున ప్రేరణ నింపెడు పెద్ద దిక్కువై/

దీపమవై గృహంబునకు, తీరుగ నొక్కతె విన్ని నేర్పులన్/

చూపగ సాధ్యమౌనని యశోవతివై ప్రజ మేలనంగ - నిం/

తీ! పలు బాధ్యతల్ నెరపు దేవత వీవని ప్రస్తుతించెదన్!

రాధేశ్యామ్ రుద్రావఝల

27.07.2024

వృత్తౌచిత్యము: బలి చక్రవర్తి వామనునికి దానమీయుటకు సిద్ధమైన ఘట్టము

ఉత్సాహము:

దైత్య గురువు నీకు చేటు తథ్యమన చలింపకన్/

సత్యవాక్కు కై నిలచుచు సావధాన చిత్తుడై/

నిత్యమైన యశము పొంద నిశ్చయించి వటువుకున్

స్తుత్యుడనుచు ధార వోసె శుద్ధజలము దోసిటన్!

గజరాజు సంరంభము - ఫోటోకు పద్యం

మత్తేభము:

ఇభలోకేంద్రుఁడు హస్తరంధ్రముల నీరెక్కించి పూరించి చం/

డభ మార్గంబున కెత్తి నిక్కి వడి నుడ్డాడించి పింజింప నా/

రభటిన్ నీరములోనఁ బెల్లెగసి నక్రగ్రాహ పాఠీనముల్/

నభమం దాడెడు మీన కర్కటముల న్బట్టెన్ సురల్ మ్రాన్పడన్.

భావము: 

ఆ సమయంలో, గజరాజు తొండంలోకి నీళ్ళు పీల్చు కొన్నాడు. ఆకాశం కేసి తొండాన్ని ఎత్తి, నిక్కించి పుక్కిలించి ఆ నీటిని వేగంగా పైకి చిమ్మాడు. ఆ వడికి ఆ నీటితో పాటు పై కెగసిన పీతలు, మొసళ్ళు, చేపలు ఆకాశంలో తిరిగే మీనరాశిని, కర్కాటకరాశిని పట్టుకొన్నాయి. దేవతలు అది చూసి ఆశ్చర్య చకితులు అయ్యారు.

- పోతన భాగవతము : గజేంద్ర మోక్షణము.

ఆ. వె.

సామజవిభు డిట్టి సంరంభమును జేయ/

నుర్వియు నుడుపథము లొకటి కాగ/

నంబర మణి హస్తి హస్తాగ్రమున నున్న/

కందుకమ్ము వోలె కానవచ్చె!

భావము:

ఈ విధం గా గజరాజు సంరంభము తో భూమి ఆకాశము ఒక్కటై పోతూ ఉండగా, అంబరమణి (సూర్య బింబము) హస్తి హస్తాగ్రమున నున్న - (ఏనుగు తొండం చివరనున్న ) కందుకము (బంతి) వలె కనిపించింది.

-- రాధేశ్యామ్ రుద్రావఝల

07.08.2024

(మా 'హంస - పిపాస' WhatsApp సమూహం లో మా సారథులు డా. రామ ప్రసాద్ గారు ఉంచిన ఫోటోకు వ్యాఖ్యగా నా పద్యం ఇది.)

జటాయువు

 

తిరువనంతపురం లో ఉన్న Jatayu Earth's Center Nature Park ను సందర్శించినప్పుడు వ్రాసుకున్న పద్యం ఇది:

సీ.

భీత విహ్వల యైన సీతమ్మ రోదనన్/
విని, ప్రోవ నరుదెంచు వృద్ధ యోధ!

కర్కశత్వమె గాని కరుణ యించుక లేని/
లంకేశు కెదురొడ్డు రట్టు నీది!

యతని శస్త్రపు బల్మి, నాఘాతముల నోర్చి/
ధీరత్వమున పోరు తెగువ నీది!

ముక్కుతో గోళ్ళతో రక్కసు బాధించి/
నిలువరింపగ నెంచు నిష్ఠ నీది!

గీ.

రెక్కలు తెగినేలను పడ్డ పక్కివగుచు/
మోక్ష మందితి శ్రీరాము పుణ్య కరము!
స్త్రీల గౌరవ, రక్షణ చిహ్నమనిన/
నింకెవరు నినుమించగ నిల జటాయు!

— రాధేశ్యామ్ రుద్రావఝల

పై ఫొటో నేను తీసిందే..!

తల్లి

పై ఫొటో కు నా పద్యం:
ఆ. వె.
ఊయలూచి బుగ్గ నొకచిన్న ముద్దిచ్చి/
జోలపాట పాడి జోయనుచును/
కమ్మనైన కథల నమ్మ చెప్ప వినుచు/
హాయి నిదుర జారి నట్టి కొడుక..!
***
నిన్ను ముద్దు చేసి నీ చేష్టల మురిసి/
నిన్ను సాకినట్టి కన్నతల్లి/
పెద్దదైన పిదప ప్రేమను పంచుట/
సుతుడ! నిన్ను గాచు సుకృత మిలను!

మా మాస్టారి సవరణ:
ఆ. వె.
ఊయలూచి బుగ్గ నొకచిన్న ముద్దిచ్చి/
జోలపాట పాడి జోయని నను/
కమ్మనైన మంచికథల కలకనగ/
బుజ్జగించి నిద్ర బుచ్చితీవు!/
***
నన్ను ముద్దు చేసి నా చేష్టల మురిసి/
నన్ను సాకినట్టి కన్నతల్లి/
పెద్దదైన పిదప ప్రేమను పంచెద/
సుతుడనగుచు గాతు సుకృతమెసగ!